Opłaty za korzystanie ze środowiska i sprawozdania w tym zakresie

Zbliża się koniec roku 2017. Na początku roku 2018 praktycznie każda firma w Polsce musi przygotować sprawozdanie o zakresie korzystania ze środowiska – tzw. wykaz zawierający zbiorcze zestawienie informacji o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat.

W niniejszym artykule dowiedzą się Państwo czego ww. sprawozdania dotyczą i jakie mogą być z tym związane opłaty dla firmy.

Zgodnie z art. 284, ust. 1 Ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tj. Dz.U. 2017 nr 0 poz. 519 z późn. zm.), firma, jako podmiot korzystający ze środowiska, jest zobowiązana do ustalenia we własnym zakresie wysokość należnej opłaty i wniesienia jej na rachunek właściwego urzędu marszałkowskiego.


  1. Opłatom za korzystanie ze środowiska podlega:
    1. przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą według ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz osoby prowadzące działalność wytwórczą w rolnictwie w zakresie upraw rolnych, chowu lub hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego oraz osoby wykonujące zawód medyczny w ramach indywidualnej praktyki lub indywidualnej specjalistycznej praktyki;
    2. jednostka organizacyjna nie będąca przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (np.: urzędy, gminne zakłady gospodarki komunalnej, szkoły, stowarzyszenia, fundacje itp.);
    3. osoba fizyczna nie będąca podmiotem gospodarczym korzystająca ze środowiska w zakresie, w jakim korzystanie ze środowiska wymaga pozwolenia.
  2. Obowiązkom sprawozdawczym i opłatowym podlega korzystanie ze środowiska w zakresie:
    1. wprowadzania gazów lub pyłów do powietrza:
      • spalanie paliw w silnikach spalinowych użytkowanych na potrzeby prowadzonej działalności (np.: użytkowanie samochodów, maszyn roboczych, pojazdów szynowych, ciągników rolniczych, wózków widłowych);
      • spalanie energetyczne (np.: kotłownie, agregaty prądotwórcze);
      • przeładunek paliw (np.: stacje paliw za napełnianie zbiorników pojazdów);
      • źródła technologiczne (np.: spawanie, lakierowanie samochodów, chów lub hodowla zwierząt itp.).
    2. poboru wód podziemnych lub powierzchniowych (z własnego ujęcia)
    3. wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi
      • ścieki bytowe, komunalne, przemysłowe, wody chłodnicze i zasolone odprowadzane bezpośrednio do wód lub do ziemi;
      • wody opadowe lub roztopowe, pochodzące z powierzchni zanieczyszczonych o trwałej nawierzchni (ujęte w systemy kanalizacyjne, z wyjątkiem kanalizacji ogólnospławnej);
      • wody wykorzystane na potrzeby chowu lub hodowli ryb;
      • składowania odpadów (np.: zarządzający składowiskami odpadów, magazynujący odpady bez stosownych pozwoleń). 

Zgodnie z brzmieniem art. 285, 286, 287 i 289 [POŚ] podmioty korzystające ze środowiska naliczają i wnoszą opłaty za korzystanie ze środowiska oraz składają marszałkowi województwa „Wykazy zawierające zbiorcze zestawienie informacji o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat” za dany rok kalendarzowy w terminie do dnia 31 marca następnego roku.
Pamiętać należy o zwolnieniu z wnoszenia opłat rocznych za dany rodzaj korzystania ze środowiska w przypadku, gdy ich wysokość nie przekroczy kwoty 800 zł. 


  1. W wymaganym terminie podmiot korzystający ze środowiska zobowiązany jest do:
    1. samodzielnego naliczenia opłat za korzystanie ze środowiska z tytułu wprowadzania gazów lub pyłów do powietrza, poboru wód, wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi oraz składowania odpadów z zastosowaniem stawek opłat obowiązujących w okresie, w którym odbywało się korzystanie ze środowiska;
    2. przedłożenia wykazu zawierającego informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska i wysokości należnych opłat właściwemu ze względu na miejsce korzystania ze środowiska marszałkowi województwa (za wyjątkiem eksploatacji urządzeń np.: środków transportu, które składa się do marszałka właściwego ze względu na miejsce rejestracji podmiotu korzystającego ze środowiska). Wykaz należy również złożyć do wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska jeżeli podmiot rozlicza opłaty z tytułu wprowadzania gazów lub pyłów do powietrza, poboru wód i wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi. W przypadku składowania odpadów wykaz należy przedłożyć również wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta właściwemu ze względu na miejsce składowania odpadów;
    3. wniesienia bez wezwania należnych opłat na rachunek redystrybucyjny właściwego urzędu marszałkowskiego. Jeżeli opłata za dany rodzaj korzystania ze środowiska (tj.: odrębnie za wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza; odrębnie za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi itd.) nie przekracza 800 zł cały, podmiot jest zwolniony z obowiązku jej wniesienia. Nie zwalnia to jednak z obowiązku przesłania wykazu. 
  1. Rozliczenia za lata minione

Obowiązek uiszczenia opłaty za korzystanie ze środowiska, o którym mowa w art. 284, ust.1 ustawy POŚ przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku, w którym upłynął termin wniesienia opłaty. Do opłat wnoszonych po ustawowym terminie należy samodzielnie doliczyć odsetki, jak od zobowiązań podatkowych (dział III ustawy – Ordynacja podatkowa).

Ewidencję dotyczącą opłat za korzystanie ze środowiska, o której mowa w art. 287, ust.1 ustawy POŚ należy przechowywać przez 5 lat od zakończenia roku, którego dotyczy.


W celu uniknięcia ewentualnych kar ze strony Inspekcji Ochrony Środowiska polecamy zlecenie firmie Meritum Competence wykonania sprawozdania za korzystanie ze środowiska dla Państwa firmy.


Jeżeli mieli Państwo już kontrolę Inspekcji Ochrony Środowiska i muszą Państwo przygotować zaległe sprawozdania za korzystanie ze środowiska również możemy je dla Państwa przygotować. Każdą sprawę prowadzimy indywidualnie, uzyskując wcześniej od Państwa pełnomocnictwo, dzięki czemu nie muszą Państwo poświęcać dodatkowo czasu na kontakt z urzędnikami itd.